Leestijd: 2 minuten
Het was 30 september, de dag dat de meeste Nederlanders jarig zijn, zo schreven verschillende media. Dat was natuurlijk niet waar. Het was de dag (van alle dagen) met de meeste verjaardagen, maar de meeste Nederlanders waren níet jarig. Dat is trouwens alleen een ding voor wie taal echt een ding is. Het was ook de dag dat Paulien Cornellisse overleed, een goede kennis die ik niet persoonlijk heb gekend. Ik voelde me de hele dag een verwarde cavia.
Dat kwam allereerst door de enorme berichtenstroom over de nationale verjaardagspiek die werd uitgelicht door (houd je vast) de NOS, de Volkskrant, WNL, Eenvandaag, het AD, RTL Nieuws, nu.nl, Nederlands Dagblad, de Telegraaf en het CBS, tientallen regionale nieuwsbronnen en tot mijn verbazing ook op websites als isgeschiedenis en webwoordenboek.nl. Ik werd spontaan overvallen door een onbestemd gevoel van urgentie. Dit is belangrijk! Maar waarom? Moest ik willekeurig mensen feliciteren bij de Albert Heijn? Een septembervoorraad doe-cadeau’s aanleggen? Expres een kind krijgen op een dag met minder verjaardagen, voor een gelijkere verdeling?
Ik zocht in de koppen naar aanwijzingen. Wat betékende dit? De grote kranten noemden de landelijke cijfers, Limburg1 focuste op “2965 jarige Limburgers” en volgens headliner.nl was “de kans op taart op kantoor vandaag het grootst.” Ik wilde meteen een buienradar voor taart. Libelle schreef: “Aha! Dit is waarom er zoveel mensen jarig zijn in september.” Blijkbaar was de redactie (“Aha!”) vergeten hoe dat ook alweer werkt, kinderen krijgen. Ik verwachtte daar meer uitleg over op FOK.nl (tevergeefs), maar het was Omroepbrabant die de link legde met het gezellige: “Kerstknuffels worden septemberbaby’s”. WNL kopte “Nederlanders massaal jarig! Hoe zit dat?” Zij noemden de 44.000 verjaardagen “massaal”, bij een gemiddelde van 41.000. Typisch WNL. En “hoe zit dat?” Even vreesde ik dat ze bepaalde minderheden zouden aanwijzen als oorzaak van dit massale verjaren, maar ze kozen voor “knusse kerst en nieuwjaar”. Verfrissend. Maar geen antwoord.
Terug naar de bron: het CBS pakte groots uit met een jaarkalender met het exacte aantal jarigen per dag, kleuren per categorie en een vijflijnig diagram “jarigen per maand, naar generatie” met daarbij de knoppen “Download als CSV” en “Weergeven als tabel”. Mocht je er thuis iets mee willen doen. Je kunt er trouwens ook opzoeken hoeveel mensen in jouw gemeente op jouw verjaardag jarig zijn. Naar het succes van “welk type aardappel ben jij?” en “dit zegt jouw lievelingskleur over je schoenmaat”. Natuurlijk heb ik het gecheckt: 465. Intussen werd de rabbit hole almaar dieper: 30 september is ook de verjaardag van Max Verstappen, Chazia Mourali, Wilhelmina Drucker en Frank Rijkaard. In Urk zijn 67 jarigen en in Zeewolde 54. Ziekenhuizen willen geen bevallingen met kerst, vrouwen liever niet op 1 april. Grappig.
En terwijl ik me afvroeg hoeveel werkuren van hoeveel mensen hieraan waren besteed, inclusief de mijne, kwamen de berichten over het overlijden van Paulien Cornelisse binnen. Het getal (50) staarde me tussen haakjes aan en het gevoel van bevreemding bleef een paar dagen hangen. Ik vroeg me af wat zij van deze massale verjaardags-dag zou vinden en van het feit dat (van alle dagen) op haar sterfdag de meeste Nederlanders het leven vieren. Of dat belangrijk genoeg is om erover schrijven. “In het leven zijn maar een paar dingen belangrijk,” schreef ze zelf, “liefde, dood, sex, eten, vriendschap, infrastructuur, mededogen, bruistabletten, verrekijkers.” Niemand zal ooit weten wat zij over deze 30 september zou zeggen. Maar wat ze zeker nalaat, is de gedachte dat we op alle dagen, maar juist op verwarrende dagen, met lichte verwondering naar de wereld kunnen kijken die we creëren en die ons overkomt. En dat je er altijd iets van kunt maken.
